Cây chùm ngây có tên tiếng anh là Moringa Oleifera , được gọi là cây siêu thực phẩm. Lá, quả, nhựa cây, rễ, vỏ, hạt, và hoa của cây đều chứa dinh dưỡng và có dược tính.
Lá chùm ngây chứa nhiều dinh dưỡng đặc biệt là protein, vitamin B6, vitamin C, riboflavin, sắt và các chất chống oxi hóa. Nó thường sử dụng như rau nấu canh, sấy lạnh làm trà, hoặc nghiền thành bột để thêm vào bánh, sinh tố, vv.
Thành phần dinh dưỡng của lá tươi, lá khô, và bột chùm ngây có trong 100g
Trong tất cả các bộ phận của cây, lá chùm ngây cung cấp hàm lượng vitamin và khoáng chất đậm đặc nhất. Lá chùm ngây khô thường dùng làm thực phẩm chức năng, ở dạng bột hoặc viên nang.
Những lá này thường được nghiền nát để tạo thành bột, bạn có thể thêm vào sinh tố, rắc vào bánh kẹo hoặc uống như trà chùm ngây.
Bảng các thành phần dinh dưỡng trong 100g lá tươi, lá khô và bột lá chùm ngây:
(https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2213453016300362)
| Chất dinh dưỡng | Lá tươi | Lá khô | Bột lá |
| Calo (cal) | 92 | 329 | 205 |
| Chất đạm (g) | 6.7 | 29.4 | 27.1 |
| Chất béo (g) | 1.7 | 5.2 | 2.3 |
| Carbohydrate (g) | 12.5 | 41.2 | 38.2 |
| Chất xơ (g) | 0.9 | 12.5 | 19.2 |
| Vitamin B1 (mg) | 0.06 | 2.02 | 2.64 |
| Vitamin B2 (mg) | 0.05 | 21.3 | 20.5 |
| Vitamin B3 (mg) | 0.8 | 7.6 | 8.2 |
| Vitamin C (mg) | 220 | 15.8 | 17.3 |
| Vitamin E (mg) | 448 | 10.8 | 113 |
| Canxi (mg) | 440 | 2185 | 2003 |
| Magiê (mg) | 42 | 448 | 368 |
| Phốt pho (mg) | 70 | 252 | 204 |
| Kali (mg) | 259 | 1236 | 1324 |
| Đồng (mg) | 0.07 | 0.49 | 0.57 |
| Sắt (mg) | 0.85 | 25.6 | 28.2 |
| Lưu huỳnh (mg) | – | – | 870 |
Rau chùm ngây và bột chùm ngây có tác dụng gì?
Ngoài việc chứa các vitamin, khoáng chất, canxi và kali, chùm ngây rất giàu axit amin. Nghiên cứu của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ đã chỉ ra rằng chùm ngây chứa 18 trong số 20 axit amin được tìm thấy trong cơ thể người.
Trong cuốn sách của mình, Tiến sĩ Monica Marcu viết rằng cây chùm ngây là một trong số ít loài thực vật có chứa tất cả 9 loại axit amin thiết yếu mà cơ thể không thể tạo ra.
Lá chùm tươi và bột chùm ngây là một nguồn dồi dào các chất dinh dưỡng tự nhiên vì vậy cơ thể dễ dàng hấp thụ hơn so với việc bổ sung bằng các chất tổng hợp.
Chùm ngây không phải là thuốc chữa bệnh, nhưng loài cây này có thể giúp giảm viêm, ổn định lượng đường trong máu và tăng cường sức khỏe tim mạch.
#1. Chùm ngây là nguồn phong phú của nhiều loại vitamin và khoáng chất
Đây là siêu thực phẩm vì có hàm lượng cao các chất dinh dưỡng. Ngoài việc là một nguồn cung cấp vitamin C dồi dào, nó còn cung cấp cho bạn:
- Vitamin A gấp 10 lần so với cà rốt.
- Canxi gấp 17 lần so với sữa.
- Protein gấp 9 lần so với sữa chua.
- Kali gấp 15 lần so với chuối.
- Sắt gấp 25 lần so với rau bina.
#2. Chứa nhiều loại chất chống oxy hóa
Giống như nhiều loại siêu thực phẩm khác như chuối, bột cacao, nha đam, quả và lá dâu tằm, chùm ngây cũng là nguồn cung cấp dồi dào chất chống oxy hóa.
Trên thực tế, một nghiên cứu đã phát hiện ra sự gia tăng đáng kể mức độ chống oxy hóa trong máu của những người tham gia tiêu thụ 1.5 muỗng cà phê bột chùm ngây mỗi ngày trong ba tháng.
Chế độ ăn giàu chất chống oxy hóa giúp ngăn ngừa tổn thương tế bào và giúp trẻ hóa làn dà.
#3. Nguồn protein thực vật
Nếu bạn đang ăn chay, và theo chế độ ăn thuần chay thì chùm ngây là một nguồn cung cấp protein thực vật tuyệt vời. Không giống như các nguồn protein khác, rau chùm ngây không cần các công đoạn nấu nướng hoặc chuẩn bị.
#4. Cân bằng nội tiết tố
Giống như các loại rau lá xanh đậm khác, chùm ngây hỗ trợ cân bằng hệ thống nội tiết, giúp điều hòa hormone.
Một nghiên cứu năm 2014 cho thấy các đặc tính chống oxy hóa trong chùm ngây (trong trường hợp này là khi kết hợp với rau dền) giúp ngăn ngừa các biến chứng do thay đổi nội tiết tố ở phụ nữ sau mãn kinh.
#5. Sức khỏe gan
Các polyphenol trong chùm ngây hữu ích trong việc đảo ngược quá trình oxy hóa trong gan. Những nghiên cứu trên chuột cho thấy những triển vọng đầy hứa hẹn về tác động tích cực của cây chùm ngây đối với sự phục hồi sau tổn thương gan.
#6. Ảnh hưởng tích cực đến sức khỏe đường ruột và tiêu hóa
Với chất xơ chỉ chiếm hơn 30% thành phần dinh dưỡng của cây chùm ngây, không có gì ngạc nhiên khi nó giúp hệ tiêu hóa tốt hơn . Nghiên cứu cho thấy những lợi ích tiềm năng trong việc giảm các rối loạn của đường ruột, chẳng hạn như viêm đại tràng.
#7. Lợi ích giảm cân của chùm ngây
Bột chùm ngây có thể giúp bạn giảm cân? Các nghiên cứu trên động vật cho thấy nó giúp phá vỡ chất béo và giảm tích tụ chất béo. Tuy nhiên, liệu những tác dụng giảm cân của cây chùm ngây có tác dụng trên người hay không, vẫn chưa được nghiên cứu một cách khoa học.
#8. Tốt cho da
Chùm ngây chứa ba thành phần nuôi dưỡng da tốt. Vitamin A để tái tạo collagen. Vitamin C cho làn da rạng rỡ và chống lại các dấu hiệu lão hóa. Và vitamin E cung cấp chất chống oxy hóa cung cấp độ ẩm và làm sạch da.
Cách làm bột chùm ngây tại nhà
Rau chùm ngây tươi thường dùng nấu canh rất ngon nhưng nếu cho nhiều chùm ngây quá sẽ làm món canh có vị đắng nhẹ.
Nước ép lá chùm ngây có mùi nồng và vị hơi cay nếu chưa quen sẽ rất khó chịu, rất khó uống.
Tuy nhiên bột chùm ngây thì dễ uống hơn nhiều. Cách làm bột chùm ngây cũng rất dễ, lại bảo quản được lâu.
Cách làm bột chùm ngây tại nhà:
- Lá chùm ngây phơi khô nơi bóng râm, hoặc cho vào tủ lạnh để khô dần (sấy lạnh). Có thể dùng máy sấy ở nhiệt độ thấp dưới 50 độ C để không làm phân hủy các vitamin có trong chùm ngây.
- Sau đó cho vào máy xay, xay thành bột.
- Dùng rây lược lại để bột thật mịn, cho vào lọ thủy tinh và bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh.
Cách trồng cây chùm ngây
Cây chùm ngây có nhiều lợi ích đối với sức khỏe, mỗi nhà nên trồng loại cây này để sử dụng và làm cảnh. Cách trồng cây chùm ngây rất đơn giản, gieo trồng bằng hạt hoặc dâm cành đều được. Thậm chí để thân cây chùm ngây trên mặt đất là tự nó ra rễ và đâm chồi phá triển thành cây mới.
Có thể trồng chùm ngây trong chậu hoặc trồng trên đất đều được, cây lớn rất nhanh và không có sâu bệnh.
FAQ – Những câu hỏi thường gặp liên quan đến chùm ngây
Dưới đây là những câu hỏi mà mọi người thường thắc mắc và kèm theo câu trả lời ngay bên dưới.
#1. Rau chùm ngây kỵ với gì?
Rau chùm ngây có đặc tính nhuận tràng. Với số lượng lớn, nó có thể gây rối loạn dạ dày, đầy hơi, tiêu chảy và ợ chua. Phụ nữ mang thai, người bị hạ huyết áp không nên dùng chùm ngây.
#2. Rau chùm ngây có tác dụng gì cho bé?
Rau chùm ngây chứa nhiều khoáng, vitamin, và các axitamin mà cơ thể không tự tổng hợp được nên đây là loại rau rất thích hợp cho bé ăn dặm.
Chùm ngây được công nhận là một siêu thực phẩm trên toàn thế giới, vì sự tập trung dày đặc của các chất dinh dưỡng khác nhau với hơn 90 chất dinh dưỡng chỉ trong một lượng nhỏ.
Do đó, nó được coi là một trong những cách tốt nhất để chống suy dinh dưỡng và thiếu vi chất dinh dưỡng ở một số vùng của Châu Phi.
#3. Rau chùm ngây còn gọi là cây gì?
Rau chùm ngây tiếng anh còn gọi là cây Moringa Oleifera. Đây là loại cây có nguồn gốc ở Ấn Độ và hiện nay được trồng nhiều ở Châu Á, Châu Phi và Nam Mỹ.
#4. Rau chùm ngây bà bầu ăn được không?
Phụ nữ mang thai và đang cho con bú nên tránh dùng chùm ngây vì một số thành phần có thể không tốt cho bé.
Một số hóa chất được tìm thấy trong rễ, hoa và vỏ cây có thể gây ra các cơn co thắt tử cung ở phụ nữ mang thai. Chúng có thể làm tăng nguy cơ sẩy thai.
#5. Chùm ngây nấu với gì?
Lá chùm ngây tươi bạn dùng nấu canh giống như rau ngót. Ngoài ra thêm bột chùm ngây vào các món súp, món hầm, vv.
#6. Cây chùm ngây có phải là cây rau ngót không?
Cây chùm ngây không phải là cây rau ngót. Rau ngót là dạng cây bụi nhỏ, còn cây chùm ngây có thân rất lớn, tán lá rộng.
#7. Cây chùm ngây chữa bệnh gì?
Đặc tính kháng khuẩn và kháng nấm của cây chùm ngây giúp chống lại nhiễm trùng, chống lại một số loại nấm gây nhiễm trùng da và vi khuẩn gây nhiễm trùng máu và đường tiết niệu.
Các chất chống oxy hóa làm giảm sự thoái hóa tế bào thần kinh và cải thiện chức năng não. Các nghiên cứu cho thấy lá chùm ngây có thể bảo vệ chống lại các triệu chứng của bệnh Alzheimer và thậm chí có thể trì hoãn sự khởi phát của bệnh.
#9. Thân cây chùm ngây có tác dụng gì?
Thân cây chùm ngây chủ yếu là vỏ cây giàu chất xơ, lipid, carbohydrate, protein. Các axit béo như axit oleic, axit linoleic, axit palmitic và axit linolenic cũng có mặt. Vỏ dùng để điều trị tiêu chảy, các vấn đề về gan và lá lách, và đau khớp.